20 Eylül 2018 05:39

Özkan Taştan iletisim@ozkantastan.com

Kira Gelirlerinizin Beyanına Hazır mısınız?

2017 yılına ait kira geliri olanların beyan süresi yarın başlıyor.

Dolayısıyla kira geliri elde eden mükelleflerin kafasındaki birçok soru işareti de cevap beklemekte.

Bu yazımda bizlere en çok sorulan ve merak edilen konular hakkında bilgi vermeye çalışacağım.

KİRA GELİRİNİ NE ZAMAN BEYAN ETMELİYİM?

Kira gelirleri tahsil esasına bağlanmıştır. Kira gelirinin vergilendirilmesi için kiranın nakden veya ayni olarak tahsil edilmiş olması gerekmektedir. Kira bedelinin nakit ( Türk lirası veya Döviz Olarak ) veya banka havalesi ile ödenmesi nakden tahsil esasını ifade eder. Alınan çek, senet bedelleri de nakden ödeme olarak sayılmaktadır.

Kira geliri elde eden mükelleflerin o yıla ait veya geçmiş yıllara ait tahsil edilen kira tutarı, tahsil edildiği yılın hasılatı olarak sayılmaktadır. Örneğin; 2015,2016 ve 2017 yılına ait kira gelirinizi 2017 yılında toplu olarak tahsil ettiniz. Bu gelirin tamamını 2018 yılında 01-25 Mart tarihleri arasında verecek olduğunuz beyanname ile bildirmeniz gerekmekte.

Gelecek yıllara ait olup, peşin tahsil edilen kira gelirlerinde ise tahsilatın yapıldığı yıldaki tüm tutar beyan edilmeyecek, sadece ilgili yıla tekabül eden kısım bildirilecek. Buna da bir örnek vermek gerekirse; 2017 yılında hem o yılın hem de 2018 ve 2019 yılının kirasını peşin olarak tahsil ettiniz. 2018 yılında 01-25 Mart tarihleri arasında verecek olduğunuz beyannamede sadece 2017 yılına isabet eden kısım kadarının bildirimini yapacaksınız.

KİRAMI BANKA ARACILIĞI İLE TAHSİL ETMEZSEM NE OLUR?

Konutlarda, her bir konut için 500 TL ve üzeri kira tutarı ile işyerlerinde herhangi bir rakam sınırı olmaksızın tüm tutarın banka veya benzeri finans kurumları aracılığı ile yapılması zorunlu. Bu zorunluluğa uymadığınız takdirde V.U.K. 355. Maddesinde o yıl için belirlenen özel usulsüzlük cezası miktarından az olmamak üzere her bir işlem tutarının %5 i kadar ceza ile karşı karşıya kalabileceğinizi bilmenizde fayda var.

KİRA BEDELİNİN HİÇ OLMAMASI VEYA DÜŞÜK OLMASI (EMSAL KİRA BEDELİ )

Gayrimenkulün bedelsiz olarak başkasının kullanımına bırakılması veya kiraya verilen gayrimenkulün kira bedelinin düşük olması halinde emsal kira bedeli uygulanması gerekmektedir. Emsal kira bedeli varsa yetkili özel makamlarca veya mahkemece saptanan tutar yoksa kiralanan yerin emlak vergisi değerinin %5’idir.

Örneğin; emlak vergisi değeri 250.000-TL olan dairenizi yakın bir arkadaşınızın kullanımına tahsis ettiniz ve 2017 yılında ondan herhangi bir kira almadınız. Bu durumda 250.000-TL’nin %5 i olan 12.500-TL emsal kira bedelini oluşturacak. Dolayısıyla arkadaşınızdan kira almamış olsanız bile 2018 yılı 01-25 Mart tarihleri arasında sanki kira geliriniz varmış gibi 12.500-TL’yi beyan etmeniz ve vergisini ödemeniz gerekmekte.

Emsal kira bedelinin uygulanmayacağı durumlar ise;

-Boş kalan gayrimenkulü koruması amacıyla bedelsiz olarak bir başkasının ikametine bırakmak,

-Binanın mal sahibinin; gayrimenkulü çocuklarının, anne ve babasının veya kardeşlerinin ikametine tahsis etmesi ( Sadece her bir ferde tahsis edilen bir adet gayrimenkul için geçerli )

-Mal sahibi ile birlikte akrabaların aynı evde ikamet etmesi,

-Gayrimenkulün kamu kurum ve kuruluşlarına kiraya verilmesi.

KONUTLARDA BEYANNAME SINIRI VE İSTİSNA TUTARI NE KADAR?

2017 yılında konut kira geliri toplamı 3.900 TL olan istisna tutarından fazla gelir elde edenler bu yıl beyanname vermek zorunda.

2016 yılında kira geliri olup da beyanname verenlerin, 2017 yılında kira geliri yoksa veya istisna tutarı olan 3.900 TL’nin altında ise neden beyanname vermediklerini bir dilekçe ile vergi dairesine bildirmelerinde fayda var.

Geçmiş yıllarda kira geliri beyannamesi vermemiş ve 2017 yılında 3.900 TL’nin altında kira geliri elde etmiş olanların ise herhangi bir şey yapmalarına gerek yok.

İŞYERİ KİRALARINDA BEYAN SINIRI NE KADAR?

Gayrimenkulünü işyeri olarak kiraya verip 2017 yılında stopaja ( %20 vergi kesintisine ) tabi tutulan işyeri kira tutarı brüt 30.000 TL’nin üzerinde olanların 2018 yılında beyanname vermeleri gerekmekte. Bu tutarın altında olanların ise herhangi bir şey yapmalarına gerek yok.

HEM İŞYERİ HEM KONUT KİRASI OLANLAR NE YAPACAK?

Hem işyeri hem konut kira geliri elde edenlerde ise, konut kira gelirinden 2017 yılı istisna tutarı 3.900 TL düşüldükten sonra kalan kısım ile işyeri kira geliri brüt tutarının toplamı 30.000 TL’yi geçenler hem işyeri hem de konut kirasını birlikte beyan edecek.

İşyeri ve mesken olarak ( İstisna düşüldükten sonra )toplam kira geliri 30.000 TL’yi aşmayıp, konut kira geliri 3.900 TL’den fazla olanlar sadece konut kira geliri için beyanname verecek.

KONUTUNU İŞYERİ OLARAK KİRAYA VERENLER NE YAPACAK?

Özellikle son yıllarda evden de çalışma imkânının olduğu birçok sektör ortaya çıktı. Dolayısıyla konutların bir şirket ya da şahsa ‘’ofis, büro’’ olarak kiraya verilmesinde de ciddi bir artış var. Bu durumda olup da meskenini işyeri olarak kira veren ( Stopaj kesintisi yapılan ) kişiler, 2017 yılı için brüt 30.000-TL beyan sınırını esas alıp kira geliri bu rakamı geçerse beyanname verecek, geçmezse gelir vergisi beyannamesi vermeyecek.

Not: Kira gelirleri ile ilgili yazılarım devam edecek. Soru ve görüşleriniz için mail adresime yazabilirsiniz.